tailerreko eskuliburu teknikoa: danobat

Download Tailerreko eskuliburu teknikoa: DANOBAT

If you can't read please download the document

Post on 16-Nov-2014

1.450 views

Category:

Documents

61 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

DANOBAT enpresak sortutako euskarazko liburua. Zabaldu

TRANSCRIPT

TAILERREKO ESKULIBURU TEKNIKOA

1. edizioa 2004. Tailerreko Eskuliburu Teknikoa. Danobaten 50. urteurrena ospatzeko. 2. edizioa 2009 Egilea: Danobat Kooperatiba Elkartea Laguntzailea: Mondragon Unibertsitatea Aholkularia euskara arloan: Emun Kooperatiba Elkartea Argitalpena: Mondragon Unibertsitateko Zerbitzu Editoriala ISBN: 978/84/608/0957/9 Lege gordailua: SS-0565/04

Goza ezazu, eskuartean duzun liburuxka honekin, gure etorkizuna euskaraz landuz

Sarrera

Gaztelaniatik ingelesera, baina guretzat euskaraz Danobatek, orain 55 urte, eskola gutxi, sormena eta sinismen handiko pertsonen indar eta gogotik sortutako enpresak, bideari ekin eta ingurura egokitu beharra izan zuen, eta batez ere bere merkatu naturalera. Hala izanik, garai hartako langile askori zaila egiten bazitzaien ere erraztasunez hitz egitea, gaztelania nagusitu zen eskaintzetan, katalogoetan, fakturetan eta azken batean eguneroko jardunean. Aurrerago, Danobat esportaziora zabaltzen hasi eta merkatu berrietara egokitu behar izan zen. Ondorioz, beste hizkuntza batzuekin harremanetan jarri behar. Gaur egun Danobatek % 90etik gora esportatzen du, produkzioko plantak eta ordezkaritza edo delegazio komertzialak ditu atzerrian eta beste hizkuntza batzuk eta bereziki ingelesa hasi dira lekua hartzen. Hala izanik, bideoak, katalogoak, eskaintzak, fakturak, instrukzio-liburuak etab. beste hizkuntza batzuetan egiten dira, izan ere merkatuan, bezeroa baita agintzen duena. Baina ingelesa leku hartzen ari den arloa teknikoa da bereziki. Ohikoa da guretzat euskaraz hitz egitean hitz ingelesa erabiltzea mekanismo bat, tresna bat edo makinaren funtzio bat deskribatzeko. Hori guztia horrela izanik ere, liburu hau Danobateko hainbat pertsona anonimoren ahaleginaren ondorioz sortutakoa, izan dadila palanka-lana egingo duena arlo teknikoan ere euskaraz aritzeko gure artean. Eman diezaiogu bezeroari nahi duena, eta bere hizkuntzan emango diogu. Baina guk, arlo teknikoan ere egin dezagun euskaraz geure-geurea delako eta hala nahi dugulako. Elgoibar, 2009ko uztaila Iigo Ucin Danobat Koop. E.ko zuzendari-gerentea

SarreraDenborak aurrera darrai eta gure proiektuak ere halaxe doazela aurrera ikusten dugu atzera begiratzean. Dagoeneko 10 urte dira Danobaten Euskara Plana martxan jarri eta era formal batean euskara gure eguneroko lan hizkuntza izateko ahaleginean dihardugula. Urteak dira, eta kasu honetan 5, Danobaten Eskuliburu Tekniko honen lehenengo edizioa argitaratu genuela, eta gustura geratu gara gainera izandako arrakastarekin hainbat eta hainbat eskaera izan baikenituen, agortzera iristeko puntura arte. Bai eskuliburu tekniko hura eta baita Tailerreko hiztegi teknikoa ere Danobaten webguneko euskarako atalaren bidez (www.danobat.com) zabaltzerik bagenuen ere, 10. urteurrena ospatze aldera, Mondragon Unibertsitatearekin elkarlanean proiektu hau osatu, hobetu eta moldatzeko konpromisoa hartu genuen eta esku artean dugun hauxe da borondatez azken urteetan egin dugun lanaren emaitza. Aurreko edizioan esan genuen bezala, gaur egun lanean dihardugunoz gain etorkizunean gurekin izango direnei ere zuzenduta dago, eta baita ikasle eta geure bezero zein hornitzaileei ere. Hala izanik, ahalik eta zabalkunde handiena izan dezan ahaleginduko gara arlo teknikoan ere euskaraz jardutea posible dela ikusteko eta horretarako gai garela gainera. Bizitzan gertatzen den bezala momentu onak, etekin handikoak izan ditugu, baina baita garai zail eta aurrera ezin egitekoak ere, hala ere, pauso txikiak baina asko emanaz aurrera darraigu eta su hori mantentzeko denoi gustatzen zaigu gure lanaren errekonozimendua jasotzea, baita euskara planean jardun dugunoi ere eta pozik jaso genuen 2008an Eusko Jaurlaritzaren Hizkuntza Politikako Sailburuordearen eskutik Zilarrezko Bikain ziurtagiria lortu genuenean. Arlo teknikoa eta gure eguneroko hizkuntza bat egiteko proiektu honetan partaide izango zaitugulakoan agur bero bat lan hau egiten laguntza eman diguten guztiei eta honetan sinistu dutenei. Elgoibar, 2009ko uztaila Danobat Koop. E.ko Euskara Batzordea

Sarrera

Mondragon Unibertsitatea eta euskara elkarri estuki loturik beti Mondragon Unibertsitatea euskalduna izan da sorreratik, eta Euskara eta Euskal kulturarekiko konpromisoa misioan bertan jasota dago. Azken urteotan, euskarazko lerroek berebiziko tokia hartu dute unibertsitatean eta nahiz eta azken aldian hiru hizkuntzen erabilera bermatzen den ikasketetan, euskara, gaztelania eta ingelesa, euskara lehenesten dugun hiru horien artean, gure lan eta harremanetarako hizkuntza euskara daukagu. Egun, Mondragon Unibertsitatean eskaintzen ditugun irakaskuntza lerroen bitartez, batik bat euskaraz, hizkuntza tekniko bat badagoela frogatu dugu. 2005. urtean diagnosi sakon bat burutu zen unibertsitatean, fakultate guztietako euskararen egoera aztertzeko helburuarekin eta hortik abiatuta, urtero, fakultate bakoitzarentzako helburu zehatzak dituen planak diseinatzen ditugu. Besteak beste, Danobatek bere egunean argitaratu zuen Eskuliburu Teknikoaren berri izan genuenean honen hobekuntza eta moldaketa elkarlanean egitea proposatu genien eta beraien baiezkoa jasotzean, gogoz hartu genuen konpromiso hau. Eskuartean daukazun hau da, helburu berberarekin elkarlanean Danobat eta Mondragon Unibertsitateak egin duguna. Gure eguneroko hizkuntza darabilgun bezala, erabil dezagun hizkuntza teknikoa ere. Arrasate, 2009ko uztaila

Iosu Zabala Mondragon Unibertsitateko Errektorea

Aurkibidea1.- Magnitudeak eta unitateak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.1.- Alfabeto grekoa eta aurrizkiak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.2.- Oinarrizko magnitudeak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.3.- Magnitude mekanikoak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.4.- Magnitude elektromagnetikoak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1.5.- Konbertsio-faktoreak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.- Irudi geometrikoak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.1.- Habe arruntak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.2.- Gorputz solidoak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2.3.- Gainazal arruntak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.- Trigonometria . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.1.- Triangelu zuzenaren ebazpena . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.2.- Erlazio trigonometrikoak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4.3.- Adibidea . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.- Marrazketako formatu-arauak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.1.- A ISO serieko formatuak (UNE-EN ISO 5457:2000) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.2.- Tolestaketa (UNE 1027:1995) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5.3.- Eskalak (UNE-EN ISO 5455:1996) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.- Perdoiak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.1.- Perdoi dimentsionalak (UNE-EN 20286-1:1996) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.- Gainazal-perdoiak (UNE 1037:1983 = ISO 1302:1978) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.1.- Gainazal-egoerak adierazteko erabiltzen diren ikurrak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.2.- Ikurrei erantsitako adierazleak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.3.- Adierazleak marrazkietan . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.4.- Ohar garrantzitsuak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.5.- Koadro sinoptikoak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.5.1.- Ikurrak adierazpenik gabe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.5.2.- Ra, zimurtasunaren irizpide nagusia adierazteko ikurrak . . . . . . . . . . . . . 6.2.5.3.- Adierazpen osagarriak egiteko ikurrak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.6.- Gainazal-egoerak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.6.1.- Ra zimurtasuna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.6.2.- Txirbil-harroketa bidez lortutako zimurtasuna (Ra ) . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.6.3.- Txirbil-harroketarik gabe lortutako gainazalen zimurtasuna (Ra ) . . . . . . 6.2.7.- Gainazal-perdoien baliokideak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.8.- Gainazalen egiaztapenerako zenbait parametro . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.8.1.- Anplitude-parametroak (gailurra eta harana) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6.2.8.2.- Anplitude-parametroak (ordenatuen batez besteko balioak) . . . . . . . . . . . 17 18 19 20 21 22 29 31 37 45 57 58 59 60 61 62 65 67 69 70 75 75 76 80 82 83 83 83 84 85 85 87 88 89 90 90 94

3.- Kontzeptu aritmetikoak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Recommended

View more >